Książkę popularną Amy Stewart
zbrodnie robali zakupiłam na wyprzedaży bibliotecznej wśród 11 innych z mocnym
postanowieniem, że jak kupiłam, to teraz muszę przeczytać, zanim kupię następne
pozycje. Chociaż to postanowienie już udało mi się złamać, to jednak
konsekwentnie sięgam po najnowsze pozycje w mojej domowej biblioteczce, które
wydają mi się bardzo ciekawe.
Co znajdziemy w książce
Zbrodnie robali to napisana
z bardzo amerykańskocentrycznego punktu widzenia książka – zgodnie z tytułem –
o różnego rodzaju bezkręgowcach. Podtytuł brzmi „Wesz, która pokonała armię
Napoleona, i inne diaboliczne insekty” i faktycznie, autorka stara się powyciągać
co ciekawsze fakty z życia robali. Pozycja ma dwa podtypy rozdziałów –
jednostkowe, poświęcone konkretnym gatunkom (np. Kleszcz, Karaczan prusak,
mucha Tse-Tse, Ptasznik goliat, etc.), oraz zbiorowe, w którym omawiana jest
grupa jakichś szczególnie interesujących owadów („Mężczyźni pragną bardziej” o
partnerkach pożerających ich podczas stosunku, „Trzymam cię pod skórą” o pasożytach,
które toczą swój cykl z człowiekiem jako żywicielem czy choćby fascynujący
rozdział „Zombie” o insektach, które potrafią przejąć kontrolę nad innymi
robakami i wykorzystać je do swoich celów). Książka jest pięknie ilustrowana, a
autorką akwatint i rysunków jest Briony Morrow-Cribbs. Są one niezwykle
precyzyjne i nakreślone z dużym poczuciem humoru.
Pozycja Stewart pełna jest
niezwykłych ciekawostek. Pozwolę sobie przytoczyć najciekawsze dla mnie:
- Samiec czarnej wdowy podsuwa jej swój odwłok do zjedzenia podczas stosunku, więc musi się bardzo spieszyć, by nie zostać zjedzonym w całości; gatunek ten wstrzykuje upolowanym przez siebie owadom soki trawienne, które zamieniają ich ciała w koktajl do wypicia;
- Dla osób lubujących się w obrzydliwościach – polecam wyguglać zdjęcia drakunkulozy, gdzie nitkowiec podskórny jest wyciągany z ciała i nakręcany na zapałkę (tutaj minus książki – estetyczne ilustracje nie zastąpią materiały fotograficznego, ale ten wymagałby pewnie innego papieru, wygenerowałby inne koszty i mógł okazać się zbyt dosłowny dla większości czytelników, więc w pewien sposób rozumiem wybór wydawcy)
- Komary przenoszą około stu różnych chorób, w tym
malarię, dengę czy żółtą febrę, a jedna na pięć chorób przenoszonych przez
owady pochodzi właśnie od nich, czyniąc je najskuteczniejszymi zabójcami;
przyciąga je dwutlenek węgla, kwas mlekowy i oktenol, jak również wilgoć i ciepło
z naszych ciał, lubią ciemne kolory i osoby aktywne fizycznie;
- Dżuma Justyniana z VI wieku, przenoszona przez pchłę szczurzą, zabiła ok. 40 milionów ludzi, co stanowiło jednej piątek populacji na świecie;
- Szarańcza to „nic innego jak zestresowany konik polny” (s. 177);
- Skorpiony świecą w świetle ultrafioletowym;
- Muchy plujki wyczuwają trupa z odległości 30 metrów i zjawiają się już po 10 minutach od zgonu, stopień rozwoju ich larw w zwłokach pomaga entomologom sądowym określić czas zgonu.
To tylko garść ciekawostek, które
mnie zafrapowały, a z pewnością każdy czytelnik znajdzie coś dla siebie.
Zauważyć jednak trzeba, że wszystkie rozdziały napisane są w ten sam sposób, a
ich powtarzalność, mimo wielu ciekawostek przytaczanych przez Autorkę, zaczyna
z czasem nużyć. Niemniej jednak to naprawdę ciekawa, podana w lekkim i
humorystycznym sosie książka, która przybliża nam na co dzień niedostrzegany,
frapujący i często nieprzyjemny świat bezkręgowców. Znakomita i edukacyjna
rozrywka., polecam!
Moja ocena: 7/10.
Amy Stewart, Zbrodnie robali
Wydawnictwo WAB, Warszawa 2019
Tłumaczenie: Dariusz Wójtowicz
Liczba stron: 258
ISBN: 978-83-280-6447-8
*******************************************************************************
I bought Amy Stewart's popular book, Wicked
Bugs, at a library sale, among 11 others, with the firm resolution that,
having bought it, I had to read it before buying any more. Although I've
already broken that resolution, I consistently reach for the newest titles on
my home library, which I find very interesting.
What's in the Book
Written from a very American-centric
perspective, Wicked Bugs is a book about various invertebrates – as the
title suggests – written from a very American-centric perspective. The subtitle
is "The Meanest, Deadliest, Grossest Bugs on Earth," and
indeed, the author tries to unearth the most interesting facts about the lives
of bugs. The book has two types of sub-chapters: individual chapters devoted to
specific species (e.g., ticks, cockroaches, tsetse flies, spiders, etc.), and
collective chapters, which discuss a group of particularly interesting insects
("Men Desire More," about partners who devour them during sex;
"I’ve Got You Under My Skin," about parasites that cycle with humans
as their host; and the fascinating chapter "Zombies," about insects
that can take control of other bugs and use them for their own purposes). The
book is beautifully illustrated, with aquatints and drawings by Briony
Morrow-Cribbs. These are remarkably precise and drawn with a great sense of
humour.
Stewart's book is full of extraordinary
curiosities. Let me cite the most interesting ones for me:
• The male black widow offers her his abdomen
to be eaten during the intercourse, so
he has to hurry to avoid being eaten whole; this species injects the insects it
catches with digestive juices, which turns their bodies into a drinkable
cocktail;
• For those who enjoy the disgusting, I
recommend Googling photos of dracunculiasis, where the hypodermic threadworm is
pulled from the body and screwed onto a matchstick (downsize of the book –
aesthetic illustrations can't replace photographic materials, but that would
probably require different paper, generate different costs, and might be too
literal for most readers, so I understand the publisher's choice in some way).
• The 6th-century Justinian Plague, transmitted
by rat fleas, killed approximately 40 million people, representing one-fifth of
the world's population.
• Locusts are "nothing more than a
stressed-out grasshopper" (p. 177).
• Scorpions glow in ultraviolet light.
These are just a few of the interesting facts
that intrigued me, and I'm sure every reader will find something interesting.
It should be noted, however, that all the chapters are written in the same
style, and their repetition, despite the many interesting facts provided by the
author, becomes tedious over time. Nevertheless, this is a truly interesting
book, presented in a light and humorous tone, that brings us closer to the
usually overlooked, intriguing, and often unpleasant world of invertebrates. Excellent
and educational entertainment, I recommend it!
My rating: 7/10.
Author: Amy Stewart
Title: Wicked Bugs
WAB Publishing House, Warsaw 2019
Translation: Dariusz Wójtowicz
Number of pages: 258
ISBN: 978-83-280-6447-8
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz