Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Elif Shafak. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Elif Shafak. Pokaż wszystkie posty

niedziela, 28 września 2025

Elif Shafak, Tam na niebie są rzeki (There Are Rivers in the Sky)

Palące tematy w powieści o wodzie

Elif Shafak naprawdę potrafi opowiadać. Wciągnąć czytelnika od pierwszej strony, zaczarować, przykuć do opowiadanej historii. Ale jednak... Nie mam przekonania do tej powieści – mam wrażenie, że została napisana trochę pod publiczkę, trochę pod aktualną modę, a polityczna poprawność jest na poziomie Netfliksa.

Trójka bohaterów

Najnowsza powieść tureckiej pisarki Tam na niebie są rzeki, klasycznie dla Shafak, ma wiele poziomów. Po pierwsze, to trzy przeplatające się historie, dziejące się w różnym czasie – Arthura, Władcy Ścieków i Slumsów, żyjącego w latach 1840 - 1876, przez całe życie związanego z rzekami – Tamizą i Tygrysem, fascynata Mezopotamii, badacza, który rozszyfrował pismo klinowe (wzorowanego na rzeczywistej postaci Georga Smitha). Oprócz tego przyglądamy się życiu Zaleekhah, która przechodzi właśnie trudny czas w życiu – rozwodzi się z mężem i wyprowadza ze wspólnego mieszkania na barkę, należącą do właścicielki salonu tatuaży, Nen. Młoda badaczka wody, pracująca w startupie, ma z badanym żywiołem skomplikowaną relację – jej rodzice utopili się w błyskawicznej powodzi, kiedy dziewczynka miała siedem lat. Od tego czasu wychowywał ją niezwykle bogaty wuj Malek. Ostatnią bohaterką jest dziewięcioletnia Narin, która z ukochaną Babcią i ojcem wyjeżdża przyjąć chrzest w świętej dolinie Lalisz w Iranie, gdzie właśnie rozpoczęły się niepokoje społeczne, a ISIS morduje innowierców, jazydów. Dziewczynka, pochodząca z jazydzkiego rodu wróżbitów, nie zostaje oszczędzona – jej rodzina ginie, a ona sama zostaje służącą w domu komendanta terrorystycznej organizacji, a dalej zostaje sprzedana kolejnemu mężczyźnie. Z rąk oprawców wykupują ją Zaleekhah i Nen, które chronią ją od losu dawczyni organów.

Pamięć wody

Drugim ważnym tematem w książce jest woda – w każdej postaci. Zarówno jako rzeki, często poukrywane pod miastami, przysypane, rozlane w tamy, wyciągnięte ze swoich koryt. Woda pokazana jest zarówno jako dobrodziejstwo – trzymająca ludzi przy życiu w pustynnych terenach, ale również jako zagrożenie – nieokiełznany żywioł, który może odebrać życie, czy jako powódź, czy jako źródło zatrutej wody. Shafak pisze otwarcie o problemach z dostępem do wody, o postępujących zmianach klimatycznych, o niedoborach cennej substancji. Tutaj książka przypominała najnowsze publikacje Wydawnictwa Poznańskiego, zwłaszcza Żywe istoty Iidy Turpeinen czy nagrodzoną Bookerem Liściowieść Richarda Powersa. Świadomość konieczności ochrony naturalnych zasobów staje się ważnym literackim – i życiowym – tematem.

Jazydzi

Kolejnym ważnym elementem powieści są prześladowania na tle religijnym czy narodowościowym. Mniejszość jazydzka, nienależąca do ludów księgi jak chrześcijanie czy Żydzi, jest prześladowana przez Muzułmanów jako czciciele Szatana (faktycznie wierzą w istotę boską zwaną Shaytan). Shafak ukazuje ludobójstwo z Sindżaru z 3 sierpnia 2014 roku, kiedy sunniccy ekstremiści z Państwa Islamskiego zaatakowali i wymordowali ponad dziesięć tysięcy jazydów, a część ludności po ucieczce w góry zdołała korytarzem humanitarnym uciec do Syrii i Iraku. Rodzina Narin nie miała tego szczęścia – prawdopodobnie zarówno ojciec, jak i Babka, zginęli straszną śmiercią. Sama dziewczynka, uprowadzona przez siły ISIS, musiała służyć muzułmańskim panom i prawdopodobnie nie uniknęła przemocy seksualnej. Litościwie dla czytelnika Shafak oszczędza nam drastycznych szczegółów.

Epos o Gilgameszu

Wreszcie literackim bohaterem jest rozszyfrowywany przez Arthura Epos o Gilgameszu, odnajdywany przez naukowca na glinianych tabliczkach na terenie wykopalisk. Ten akadyjski poemat, który powstał między XIII a XI wiekiem p.n.e., choć spisany został dużo później, jest mi w zasadzie nieznany, więc cieszę się, że Shafak przybliżyła mi niejednoznacznego bohatera, który przechodzi przemianę z okrutnego i bezwzględnego tyrana na mądrego władcę. Tekst, który odkrywa Arthur, pochodzi z biblioteki pałacowej asyryjskiego króla Aszurbanipala w Niniwie.

Powieść pod tezę

Powieść Shafak jest wciągająca i ciekawa, dobrze skomponowana. Każda część poświęcona Narin ma oznaczenie H-, Arturowi -O-, a Zaleekah -H, co daje nam H2O. Końcowy rozdział, łączący losy całej trójki, tak się właśnie nazywa. Niemniej jednak mam wrażenie, że książka została napisana pod pewną tezę, określony, „modny” temat. Zainteresowanie Zaleekah właścicielką swojej łodzi było dla mnie gwoździem do trumny, wciśnięciem pewnego motywu na siłę, zwłaszcza, że nic w fabule nie wskazywało, żeby młoda badaczka miała homoseksualne skłonności. Ten wątek w ogóle mnie nie przekonał. Książka, choć na początku wciągająca i zachwycająca, z biegiem traciła dla mnie swój urok. W mojej ocenie to jedna z gorszych publikacji utalentowanej tureckiej autorki, jakby napisana pod konkretną tezę i zamówienie. Szkoda.

Moja ocena: 6/10.


Elif Shafak, Tam na niebie są rzeki
Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2025
Tłumaczenie: Natalia Wiśniewska
Liczba stron: 528
ISBN: 978-83-68479-02-7

***********************************************************************************

Burning Themes in a Novel About Water

Elif Shafak truly knows how to tell a story. She captivates the reader from the very first page, enchanting them, riveting them to the story. But still... I'm not convinced by this very novel – I feel it was written partly to appeal to the audience, partly to current fashion, and the political correctness is on par with Netflix.

Three Characters

The Turkish writer's latest novel, There Are Rivers in the Sky, is a classic Shafak book, with many layers. Firstly, it features three interwoven stories, set in different time periods – Arthur, the Lord of the Sewers and Slums, who lived from 1840 to 1876, with a lifelong connection to rivers – the Thames and Tigris, a Mesopotamian enthusiast, and a researcher who deciphered cuneiform writing (based on the real-life figure of George Smith). We also follow Zaleekhah, who is going through a difficult time in her life – she's divorcing her husband and moving out of their shared apartment onto a barge belonging to Nen, the owner of a tattoo parlor. A young water researcher who is working at a startup has a complicated relationship with the element she studies – her parents drowned in a flash flood when she was seven. Since then, she has been raised by her incredibly wealthy uncle, Malek. The final protagonist is nine-year-old Narin, who, with her beloved Grandma and father, travels to be baptized in the holy Lalesh Valley in Iran, where civil unrest has just erupted and ISIS is murdering Yazidis, non-Jews. The girl, from a Yazidi family of fortune tellers, is not spared – her family is killed, and she becomes a servant in the household of the commander of the terrorist organization, only to be sold to another man. Zaleekhah and Nen redeem her from her captors and save her from the fate of an organ donor.

The Memory of Water

The second major theme in the book is water – in all its forms. Whether it's rivers, often hidden beneath cities, buried, flooded, or pulled from their beds. Water is presented both as a blessing – keeping people alive in desert areas – but also as a threat – an untamed element that can take lives, whether as a flood or a source of poisoned water. Shafak writes openly about problems with access to water, ongoing climate change, and the shortage of this precious substance. Here, the book recalls recent publications by Wydawnictwo Poznańskie, particularly Iida Turpeinen's Beasts of the Sea and Richard Powers' Booker Prize-winning The Overstory. Awareness of the need to protect natural resources becomes a significant literary – and real-life – theme.

The Yazidis

Another important element of the novel is persecution based on religion or nationality. The Yazidi minority, not belonging to the People of the Book like Christians or Jews, is persecuted by Muslims as Satan worshippers (they actually believe in a divine being called Shaytan). Shafak depicts the Sinjar genocide of August 3, 2014, when Sunni extremists from the Islamic State attacked and murdered over ten thousand Yazidis. Some of the population, after fleeing to the mountains, managed to escape to Syria and Iraq through a humanitarian corridor. Narin's family was not so fortunate – it is likely that both her father and grandmother died horrific deaths. The girl herself, abducted by ISIS forces, was forced to serve Muslim masters and likely suffered sexual violence. Mercifully for the reader, Shafak spares us the gory details.

The Epic of Gilgamesh

Finally, the literary hero is the Epic of Gilgamesh, deciphered by Arthur, discovered by a scholar on clay tablets at an excavation site. This Akkadian poem, written between the 13th and 11th centuries BC, is largely unfamiliar to me, though written much later. I'm glad Shafak has introduced me to an ambiguous protagonist who undergoes a transformation from a cruel and ruthless tyrant to a wise ruler. The text Arthur discovers comes from the palace library of the Assyrian king Ashurbanipal in Nineveh.

A Novel for a Thesis

Shafak's novel is engaging, interesting, and well-composed. Each section devoted to Narin is designated with H- letter, Arthur -O-, and Zaleekah -H, giving us H2O. The final chapter, which ties together the fates of all three, is precisely titled this way. Nevertheless, I have the impression that the book was written with a specific thesis, a specific, “fashionable” theme in mind. Zaleekah’s interest in the owner of her boat was the final nail in the coffin for me, a forced introduction, especially since nothing in the plot suggested the young researcher had homosexual tendencies. This thread didn’t convince me at all. The book, though initially engaging and delightful, gradually lost its charm for me. In my opinion, it’s one of the lesser publications by this talented Turkish author, as if written for a specific thesis and commission. It’s a shame.

My rating: 6/10.


Author: Elif Shafak
Title: There Are Rivers in the Sky
Publishing House: Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2025
Translation: Natalia Wiśniewska
Number of pages: 528
ISBN: 978-83-68

niedziela, 14 lipca 2024

Elif Shafak, Czterdzieści zasad miłości (The Forty Rules of Love)

O sufizmie w romansowym wydaniu

Urzeczona pięknem powieści 10 minut i 38 sekund na tym dziwnym świecie, sięgnęłam po prawie 10 lat wcześniejszą książkę Czterdzieści zasad miłości. Osobiście nie przepadam za romansami, więc ta pozycja nieco mniej przypadła mi do gustu. Chociaż trzeba przyznać, że to romans we wzbogaconej wersji.

Mevlana i Szams z Tabrizu w Konyi

Utwór opowiada historię relacji XIII-wiecznego poety Rumiego, znanego również jako Mevlana czy Maulana Jalal-Ud-Din, wybitnego sufickiego poety i muzułmańskiego teologa, założyciela bractwa wirujących derwiszy, i jego towarzysza, charyzmatycznego wędrownego derwisza, Szamsa z Tabrizu. Z drugiej strony mamy historię Elli z Massachusets, matki trójki dzieci, bezrobotnej gospodyni domowej. Jej dzieci dorosły i powoli wyfruwają z gniazda, kobieta podejmuje się więc pracy recenzentki i tak w jej ręce trafia książka „Słodkie bałwochwalstwo” Aziza Z. Zahary. Przygnieciona domowymi problemami Ella pisze maila do autora i tak zaczyna się ich korespondencja i relacja. Aziz – jak Szams – jest sufitą, który przebył długą drogę do swojej wiedzy i mądrości.

Sufizm i poezje Rumiego

Powieść Shafak przybliża sufizm oraz stanowi pewną interpretację mistycznej relacji obu mężczyzn, jak również zaznajamia czytelnika z poezją Rumiego i czterdziestoma zasadami miłości głoszonymi przez Szamsa. Jeśli o samą miłość chodzi, pokazuje zarówno uczucie pomiędzy kobietą a mężczyzną (Ella i Aziz), cielesne pożądanie, jak i więź duchową (Rumi i Szams).

Staranna kompozycja

Budowa książki jest nieprzypadkowa. Po pierwsze, powieść podzielona jest na 5 rozdziałów – Ziemia, Woda, Wiatr, Ogień oraz Pustka, a fabuła nawiązuje do tych żywiołów. Czytelnikom może umknąć fakt, że każdy rozdział zaczyna się słowem na literę „b”, co nawiązuje do jednego z imion Allaha, Bismillah, które w arabskim alfabecie ma pod sobą kropkę, która dla sufitów symbolizuje wszechświat. Staranność w kompozycji to element, do którego Shafak przykłada szczególną wagę. Co więcej, książka ma kilkunastu narratorów (chociaż ich głosy nie są dla mnie dostatecznie jednostkowe), co daje pełen ogląd sytuacji i spojrzenia z każdej perspektywy.

Żałuję, że nie znałam książki wcześniej

Nie porwała mnie ta powieść, powiem szczerze, a wręcz trochę umęczyła. Być może wymaga więcej skupienia i wnikliwości przy zapoznawaniu się z czterdziestoma zasadami miłości (naprawdę, wszystkie są przytoczone). Cieszyłam się natomiast, że miejsce akcji, Konya, jest mi nieobce, i że byłam w Mauzoleum Rumiego, a więc zakonie tańczących derwiszy, jak i na pokazie ich tańca w Stambule. To wszystko sprawiało, że powieść była mi nieco bliższa. Szkoda, że nie wiedziałam o jej istnieniu podczas mojej wizyty w Turcji kilka lat temu. Może mój odbiór byłby jeszcze lepszy.

Moja ocena: 7/10


Elif Shafak, Czterdzieści zasad miłości
Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2021
Tłumaczenie: Ewa Nowakowska
Liczba stron: 446
ISBN: 978-83-66839-76-2

*********************************************************************************

On Sufism in romantic mood

Captivated by the beauty of the novel 10 Minutes and 38 Seconds in this Strange World, I reached for the book The Forty Rules of Love, written almost 10 years earlier. Personally, I don't like romance novels, so I liked this one a little less. Although it must be admitted that it is a romance in an enriched version.

Mevlana and Shams from Tabriz in Konya

The work tells the story of the relationship between the 13th-century poet Rumi, also known as Mevlana or Maulana Jalal-Ud-Din, an outstanding Sufi poet and Muslim theologian, founder of the brotherhood of whirling dervishes, and his companion, the charismatic wandering dervish, Shams of Tabriz. On the other hand, we have the story of Ella from Massachusetts, a mother of three children, an unemployed housewife. Her children have grown up and are slowly leaving the nest, so the woman takes up the job of a reviewer and she comes across the book "Sweet Idolatry" by Aziz Z. Zahara. Overwhelmed by home problems, Ella writes an e-mail to the author and their correspondence and relationship begins. Aziz – like Shams – is a Sufi who has come a long way to his knowledge and wisdom.

Sufism and the poetry of Rumi

The novel by Shafak introduces Sufism and is a certain interpretation of the mystical relationship between the two men, as well as familiarizes the reader with the poetry of Rumi and the forty principles of love preached by Shams. As for love itself, it shows both the feeling between a woman and a man (Ella and Aziz), with accompanying desire, and a spiritual bond (Rumi and Shams).

Careful composition

The structure of the book is not accidental. First of all, the novel is divided into 5 chapters - Earth, Water, Wind, Fire and Void, and the plot refers to these elements. Readers may miss the fact that each chapter begins with a word beginning with the letter "b", which refers to one of Allah's names, Bismillah, which in the Arabic alphabet has a dot under it, which symbolizes the universe for Sufis. Carefulness in composition is an element to which Shafak attaches particular importance. What's more, the book has a dozen or so narrators (although their voices are not individual enough for me), which gives a full overview of the situation and provides a multitude of perspectives.

I regret not reading the book earlier

I wasn't blown away by this novel, to be honest, it actually tired me a bit. Perhaps it requires more focus and insight when reading the forty principles of love (really, they are all mentioned). However, I was glad that I was familiar with the setting, Konya, and that I had been to the Rumi Mausoleum, i.e. the order of dancing dervishes, as well as to a show of their dance in Istanbul. All this made the novel a bit closer to me. It's a pity I didn't know about its existence during my visit to Turkey a few years ago. Maybe my reception would have been even better.

My rating: 7/10


Author: Elif Shafak
Title: The Forty Rules of Love
Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2021
Translation: Ewa Nowakowska
Number of pages: 446
ISBN: 978-83-66839-76-2

sobota, 8 czerwca 2024

Elif Shafak, 10 minut i 38 sekund na tym dziwnym świecie (10 Minutes 38 Seconds in This Strange World)

Kobieca przeciwwaga dla twórczości Orhana Pamuka

Ostatni raz tak przepadłam czytając książkę podczas lektury Księgi nocnych kobiet Marlona Jamesa. Tutaj było podobnie – 440-stronicową książkę przeczytałam w 24 godziny, w tym w niedzielę rekordowe jak na mnie 350 stron. To pierwsza pozycja Elif Shafak, ale zakładam, że nie ostatnia.

Miejsce akcji - Stambuł

Książki tureckiej pisarki pięknie wydaje Wydawnictwo Poznańskie i jest w czym wybierać. Urodzona w 1971 roku w Strasburgu Shafak jest jednak obywatelką świata – mieszkała trochę w Hiszpanii, studiowała i pracowała w Stanach Zjednoczonych, a potem w Turcji, w Ankarze. Życie dzieli pomiędzy Nowy Jork i Stambuł, a ostatnio również Londyn. To właśnie turecka metropolia stanowi miejsce akcji powieści 10 minut i 38 sekund na tym dziwnym świecie i jestem głęboko przekonana, że nie ma lepszej lokalizacji dla tej wielowątkowej historii.

Fabuła z pomysłem

Początek jest niecodzienny – mózg umierającej prostytutki Leili dokonuje przeglądu najważniejszych wydarzeń w jej życiu, wprowadzając przy okazji piątkę jej najbliższych przyjaciół na scenę. Poznawani w różnych okolicznościach, diametralnie od siebie różni, potrafili stworzyć dobrze się rozumiejącą i współpracującą grupę, dawać sobie poczucie bezpieczeństwa i przynależności. Można więc powiedzieć, że to książka o sile przyjaźni, która wykopie ciało z bezimiennego grobu i złoży je w miejscu, w którym Leila chciała spocząć. Jednocześnie to również kobieca odpowiedź na książkę Orhana Pamuka Nazywam się czerwień, gdzie męski narrator był również martwy.

Kobiety na pierwszym miejscu

Jest to jednak również powieść o kobietach i ich zmieniającej się w społeczeństwie roli. Ojciec pragnął, jak w powieści Tahara Ben Jellouna Dziecko piasku, żeby jego córka okazała się upragnionym synem, i oddał dziewczynkę na wychowanie swojej pierwszej, bezdzietnej żonie. Jego długo wyczekiwany męski potomek urodził się z zespołem Downa i był skrzętnie ukrywany przed dalszą rodziną, a mąż rodziny potraktował narodziny chłopca jak karę boską i uciekł w surowość islamu. Nie zauważył, że wuj molestuje mu córkę, odkąd skończyła 6 lat, i dopiero poronienie uświadamia rodzinie dramatyzm sytuacji. Leila ucieka do Stambułu ułożyć sobie życie, ale zostaje sprzedana do burdelu i rozpoczyna żywot prostytutki. Życie mocno ją doświadcza – przeżywa oblanie kwasem przez radykalnego klienta, piękną i krótką miłość i małżeństwo z malarzem D’Alim, który ginie zastrzelony w rewolucyjnym porywie. W końcu ginie zamordowana przez nadgorliwych ochroniarzy bogatego klienta.

Życie jej przyjaciół nie jest lżejsze – każdy ma swoją historię, która z odległych zakątków sprowadziła ich do Stambułu i skrzyżowała ich ścieżki. Ich losy są odmienne, w dużej mierze również trudne, ale niesamowicie wciągające. To właśnie spotkania z przyjaciółmi, okoliczności poznania się, przewijają się przez umierający mózg Leili.

Miasto, które można znaleźć na kartach powieści

Dawno nie czytałam powieści tak wciągającej, dobrze zaplanowanej i z tak ciekawym konceptem. 10 minut i 38 sekund… wciąga od pierwszej strony i trzyma w napięciu niemal do ostatniej, dając przy okazji dobry wgląd w życie Stambułu i zmiany w nim zachodzące przez okres około 20 lat. Miło było odkrywać znane miejsca – wieżę Galata, plac Taksim, most Bosforski, czy też żałować, że nie znałam książki wcześniej i nie odwiedziłam Cmentarza Samotnych, gdzie spoczywają zwłoki osób opuszczonych przez swoje rodziny, cudzoziemców, ludzi szarej strefy. To musi być ciekawe miejsce.

Precyzyjna budowa utworu

Powieść podzielona jest na trzy części, z których pierwsza – Umysł – jest najdłuższa i najlepsza. Poszczególne rozdziały odliczają tytułowy, upływający nieubłaganie czas, wprowadzając postaci przyjaciół i okoliczności ich poznania. Część druga – Ciało – pokazuje perspektywę przyjaciół, stawia ich oraz ich wspomnienia związane z Leilą na pierwszym miejscu. Ostatnia, najkrótsza część – Dusza – łączy te dwie perspektywy i jest momentem przejścia. Dla Leili – złożeniem w docelowym grobie. Dla jej przyjaciela Sinana – wyzwolenia się z podwójnego życia i rozpadu nieszczęśliwego małżeństwa. Chociaż tylko pierwsza część ma piękną, klarowną budowę i żelazną logikę oraz tempo, to cała książka jest dobrze przemyślana i napisana. Dla mnie powieść Shafak stanowi tegoroczne odkrycie i zostanie ze mną na długo. Pierwsze w tym roku 10 na 10.

Moja ocena: 10/10.


Elif Shafak, 10 minut i 38 sekund na tym dziwnym świecie
Tłumaczenie z języka angielskiego: Natalia Wiśniewska
Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2020
Liczba stron: 446
ISBN: 978-83-66553-55-2

********************************************************************************

A female counterweight to the work of Orhan Pamuk

The last time I disappeared so completely when reading a book was when I devoured The Book of Night Women by Marlon James. It was similar here - I read the 440-page book in 24 hours, including a record 350 pages on Sunday. This is the first story by Elif Shafak's I reached for, but for sure it won't be the last.

Place of action - Istanbul

The Turkish writer's books are beautifully published by Wydawnictwo Poznańskie and there is plenty to choose from. Born in Strasbourg in 1971, Shafak is a citizen of the world - she lived for a while in Spain, studied and worked in the United States, and then in Turkey, in Ankara. She divides her life between New York and Istanbul, and recently also London. It is the Turkish metropolis that is the setting of the novel 10 Minutes 38 Seconds in this Strange World, and I am deeply convinced that there is no better location for this multi-threaded story.

A plot based on a clever idea

The beginning is unusual - the brain of the dying prostitute Leila reviews the most important events in her life, introducing five of her closest friends to the stage. Met in different circumstances, completely different from each other, they were able to create a group that understood and cooperated well, giving each other a sense of security and belonging. So we can say that it is a book about the power of friendship that will dig up a body from a nameless grave and place it where Leila wanted to rest. At the same time, it is also a female response to Orhan Pamuk's book My Name is Red, where the male narrator was also dead.

Women come first

However, it is also a novel about women and their changing role in society. Leila’s father wanted, as in Tahar Ben Jelloun's novel The Sand Child, that his daughter would turn out to be the longed-for son, and he gave the girl to his first, childless wife to raise. His long-awaited male offspring was born with a Down syndrome and was carefully hidden from his extended family. For unhappy father the boy's birth was a divine punishment so he fled into the harshness of Islam. He did not notice that an uncle had been molesting his daughter since she was 6 years old, and only her miscarriage made the family realize the drama of the situation. Leila runs away to Istanbul to make a life for herself, but is sold to a brothel and begins life as a prostitute. Life tests her hard - she experiences a vient attack with acid performer by a radical client, a beautiful and short love and marriage with the painter D'Ali, who is shot in a revolutionary impulse. Eventually, she is murdered by overzealous bodyguards of a wealthy client.

The lives of her friends are not easier - each has their own story that brought them to Istanbul from distant corners of the world and crossed their paths. Their fates are different, largely difficult, but incredibly addictive. It is the meetings with friends, the circumstances of getting to know each other, that run through Leila's dying brain.

A city that can be found on the pages of a novel

I haven't read a novel so engaging, well-planned and with such an interesting concept for a long time. 10 Minutes 38 Seconds... draws you in from the first page and keeps one in suspense almost until the last, giving a good insight into the life of Istanbul and its changes over a period of about 20 years. It was nice to discover famous places - the Galata Tower, Taksim Square, the Bosphorus Bridge, or regret that I had not known the book earlier and had not visited the Cemetery of the Unknown in Kilyos, where the bodies of people abandoned by their families, foreigners, people from the gray zone are buried. This must be an interesting place.

Well-thought structure of the book

The novel is divided into three parts, the first of which - Mind - is the longest and best. Individual chapters count down the titular, inexorably passing time, introducing the characters of the friends and the circumstances in which they met. The second part - Body - shows the perspective of the friends, putting them and their memories of Leila in the first place. The last, shortest part – Soul – combines these two perspectives and is a moment of transition. For Leila - burial in the final grave. For her friend Sinan - freedom from a double life and the breakdown of an unhappy marriage. Although only the first part has a beautiful, clear structure and iron logic and pace, the entire book is well thought out and written. For me, Shafak's novel is this year's discovery and will stay with me for a long time. First 10 out of 10 this year.

My rating: 10/10.


Author: Elif Shafak
Title: 10 Minutes 38 Seconds in this Strange World
Translation from English: Natalia Wiśniewska
Publishng House: Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2020
Number of pages: 446
ISBN: 978-83-66553-55-2